Chuyện lựa chọn ngách chắc hẳn không mới, chúng ta đã được chỉ dẫn nhiều phương pháp khác nhau. Chọn ngách đồng nghĩa với quá trình nghiên cứu và phân tích. Tóm lại thì, chúng ta sẽ cần đi qua các bước sau:

  1. Phân tích tìm hiểu insight về khách hàng.
  2. Phân tích thị trường để biết nhu cầu, biên độ tiềm năng.
  3. Phân tích đối thủ cạnh tranh
  4. Phân tích khách hàng tiềm năng
  5. Cập nhật và phân tích xu hướng và lựa chọn xu hướng đúng để tiếp cận khách hàng.

Giống với mọi thứ khác, đây là một quy trình diễn ra theo vòng tròn xoắn ốc đi lên. Khi bạn phân tích insight của khách hàng rõ ràng bao nhiêu, bạn sẽ vững vàng để chọn tiếp các bước tiếp theo. Cuộc sống tiếp nối, hoạt động kinh doanh cũng nâng cao, và bạn sẽ lại nâng cấp chính mình và góp một phần vào bức tranh chung của thị trường, của các xu hướng đang và sẽ diễn ra.

1. Phân tích tìm kiếm insight về khách hàng

Chúng ta luôn bắt đầu kinh doanh với một ý tưởng, sự tưởng tượng hay một hình ảnh mờ ảo nào đó. Kiểu như “Trong 3 năm nữa, việc kinh doanh của mình sẽ đạt kết quả nào đó? Tại sao vậy?”. Đây là một dạng câu hỏi để bạn bắt đầu phân tích insight chính mình.


Với bất kì lĩnh vực kinh doanh gì,đều đòi hỏi sự nghiêm túc và rõ ràng. Nghĩa là bạn bắt buộc phải viết ra, dành thời gian phân tích và mổ xẻ nó. Cho nên, hãy tiếp tục với câu hỏi ở trên, và quay lại làm việc với bản thân, sau đó liệt kê ra các câu hỏi sau để trả lời:

  • Ý tưởng về kinh doanh ban đầu của bạn dựa vào điều gì?
  • Kiến thức chuyên môn được đào tạo bài bản trong lĩnh vực đó?
  • Kinh nghiệm thực chiến của bạn trong lĩnh vực này tới đâu?
  • Đây có phải là thứ bạn rất thích làm không? Thích tới đâu? Không kiếm nhiều tiền thì có tự động làm tiếp không?

Trong mỗi mục ở trên, hãy viết cụ thể cấp độ (hay mức độ) ra để tự đánh giá bản thân. Ngoài ra, hãy phân tích chi tiết của bạn nữa để dễ định hướng thu thập thông tin và phân tích ở đoạn sau.

2. Phân tích thị trường để biết nhu cầu và bức tranh tổng quan

Khi đã có bức chân dung về insight của khách hàng, bạn đã có thể bước ra nghiên cứu thị trường và phân tích insight ngành. Nghe có vẻ rất lớn lao, nhưng đây là bước đi cần thiết, cho dù bạn làm doanh nghiệp lớn hay chỉ là quy mô cá nhân.

Để bắt đầu thu thập insight cho bức tranh chung về ngách trên thị trường, bạn có thể tạm chia làm ba nhánh, bao gồm:

  • Tình hình thị trường hiện tại: Hãy “Google” hay chọn một vài keyword để search trên các nền tảng social và các hội nhóm. Mục đích là tìm hiểu xem – Mọi người đang nói gì về lĩnh vực này? Khả năng kiếm tiền của nó? Sản phẩm có nhu cầu trên thị trường không? Nếu có, những ai đang có nhu cầu? Hiện tại đang có những giải pháp, sản phẩm gì và đang còn những nhu cầu gì chưa được giải quyết?
  • Thông tin mang tính cập nhật, theo dõi thường xuyên: Chọn lọc những tên tuổi phổ biến trong ngành để theo dõi, đọc bài viết họ chia sẻ về chuyên môn, đăng kí tham gia các workshop chia sẻ của họ về nghề, con đường phát triển của họ. Các tên tuổi này nên được phân loại ra thành những thought leader, expert cho tới các đối thủ cạnh tranh có kinh nghiệm rất gần với bạn. Mục đích là để hiểu sự tương quan, liên quan theo bối cảnh thị trường, tệp khách hàng.
  • Các xu hướng dự báo trong tương lai: Tham khảo các báo cáo chuyên ngành (ví dụ như khả năng phân tích dữ liệu của AI gia tăng sẽ ảnh hưởng như thế nào tới nhu cầu thu thập và ứng dụng insight trong tiếp thị kinh doanh), lắng nghe dự báo chia sẻ xu hướng trong ngành, quan sát sự gia tăng nhu cầu trong ngành mà bạn đang theo đuổi. Mục đích là để định hình và lên kế hoạch cho việc nâng cấp kỹ năng hay chuẩn bị các sản phẩm tiềm năng theo định hướng này.

Các thông tin thu thập ở đây đa phần là bị động, nghĩa là dựa vào kỹ năng sử dụng keyword và tìm kiếm, vì chúng đều là thông tin sẵn có. Chính vì vậy, trước khi rơi vào bể thông tin, hãy luôn rõ ràng “Mình đang muốn tìm cái gì? Và trả lời câu hỏi gì?” .

3. Phân tích insight sâu hơn về thị trường, đối thủ, đối tượng tiềm năng

Sau khi có kết luận sơ bộ về nhánh nhỏ trong ngách của mình, các câu hỏi sau sẽ tiếp tục dẫn lối để bạn bắt đầu đi sâu hơn:

  • Nhu cầu thị trường: Trong tất thảy sản phẩm dịch vụ đang được cung cấp, ai đang có những sản phẩm gần giống bạn? Sản phẩm của họ tập trung giải quyết vấn đề hay nhu cầu gì của khách hàng? Các nhu cầu này có được giải quyết triệt để chưa? Nghĩa là bạn có thấy họ đi kiếm giải pháp ở nơi khác không?
  • Khách hàng tiềm năng: Vẫn là trong ngách đó, hiện tại nhóm khách hàng nào đang bị thiếu giải pháp tốt? Tức là có thể có giải pháp nhưng không chất lượng? Hoặc là họ có rất nhiều nhu cầu nhưng chưa được giải quyết triệt để?
  • Xu hướng sắp tới: Trong những xu hướng bạn thu thập, nghe ngóng được, đâu là thứ sẽ tiếp tục làm gia tăng unmet needs (các nhu cầu chưa được giải quyết) từ những khách hàng đang bị bỏ rơi?

Đây là giai đoạn bạn lọc insight một lần nữa, và thông tin thu về phải liên quan trực tiếp tới bạn, thường được gọi là cách thu thập chủ động. Lúc này, data đổ về đã bắt đầu rất nhiều và bạn bắt buộc phải có hệ thống lưu trữ để tổng hợp, phân tích và áp dụng cho chiến lược của bản thân.

  • Lưu ý 1: Việc xác định nhu cầu và nỗi đau hay khó khăn chưa được giải quyết nên là kim chỉ nam giúp bạn nhìn ra cơ hội để mình chen chân vào. Nghĩa là bạn có thể thực sự cung cấp giải pháp. Tiếp tục kết hợp với loại đối tượng, mô hình hoạt động mà bạn quen thuộc (như doanh nghiệp tập đoàn, SMEs hay cá nhân) cho tới ngách nhỏ hơn trong tệp khách hàng sẽ là thứ giúp bạn nhìn ra tiềm năng phù hợp để mình phát triển kinh doanh.
  • Lưu ý 2: Khách hàng bị bỏ rơi nghĩa là họ có nhu cầu nhưng chưa ai nhìn thấy, hoặc họ chưa thực sự tìm được giải pháp thỏa mãn với nhu cầu của mình. Do đó, thị trường mới hoàn toàn hay một thị trường đã đông kín người đều không quan trọng bằng việc nhìn ra sự phù hợp về mặt nhu cầu của khách hàng và khả năng đáp ứng nhu cầu từ bạn.
Một khi đã bày các thông tin lên trên một nơi bạn sẽ nhìn ra bức tranh và con đường tiếp theo.

Các bước tiếp theo

Khi xác định được khách hàng tiềm năng và khả năng đáp ứng nhu cầu cho họ từ phía mình, bạn gần như có thể yên tâm lên kế hoạch truyền thông tiếp thị và bán hàng rồi.

Tại sao là gần như? Vì sự thật là không ai làm được chuyện đó ngay lần đầu, có thể nói là rất ít.

Do đó, trước khi bạn tự tin với insight mình tìm ra, hãy test và quay lại cải thiện cách mình phân tích. Nhưng làm gì thì làm, mọi thứ phải được ghi chép, lưu trữ ở một nơi, thì insight mới phục vụ và giúp bạn phát huy tối đa tiềm năng của mình được.